Κήρες, οι μαύρες χήρες του θανάτου

Στο προηγούμενο άρθρο μιλήσαμε για τις μοίρες και για το πόσο βαθιά ριζωμένη είναι η έννοια της μοίρας στην συνείδηση των Ανθρώπων. Ο Όμηρος αναφέρεται  στο πεπρωμένο με δυο ονόματα: Αίσα και Κηρ. Η Αίσα καθόριζε την τύχη της ζωής του ανθρώπου, η  Κηρ,  του έφερνε το θάνατο. Ως θεότητες αναφέρονται πρώτα απ’ τον Ησίοδο. Ο Ησίοδος στην Θεογονία αναφέρει ότι οι Κήρες θεωρούνται παιδιά της Νύχτας και αδελφές του θανάτου, ήσαν  πνεύματα του χάρου και της εκδίκησης. Χαρακτηριστικά λέει: «Οι μαύρες Κήρες τρίζοντας τα άσπρα δόντια τους με μάτια τρομερά, ματωμένες, αχόρταγες, μαλώνανε ποια θα πρωτοπάρει αυτούς που πέφτανε. Όλες λαχταρούσαν να πιουν το μαύρο του αίμα. Σαν κρατούσαν έναν πολεμιστή που κειτόταν χάμω νεκρός ή που είχε πέσει πληγωμένος, χώνανε τα μακριά  τους νύχια μέσα στη σάρκα του κι η ψυχή του πήγαινε στον Άδη και τον παγωμένο Τάρταρο  και αφού ρουφούσαν το αίμα του, ρίχνανε το κουφάρι πίσω τους, τρέχανε μέσα από το σάλαγο και τη σφαγή να πέσουν πάνω σε καινούργια λεία». Πουθενά αλλού δεν έχουμε διαβάσει τέτοια λόγια που να περιγράφουν τόσο ανάλγητα τις μάχες και τόσο παραστατικά και να μας θυμίζουν στην αιωνιότητα την φρίκη του πολέμου. Κανένας θνητός  πολεμιστής δεν μπορούσε να γλιτώσει από τις Κήρες. Διότι οι γρήγορες σκύλες του θανάτου διέτρεχαν τα πεδία των μαχών μαζί με τους γύπες και σκόρπιζαν προς κάθε κατεύθυνση την καταστροφή.Ήσαν δαίμονες που προκαλούσαν σε όλους τον φόβο και τον τρόμο, πάντοτε έτοιμες να ορμήσουν. Στις τέχνες οι Κήρες περιγράφονται ως τρομακτικά αιμοβόρα όντα με νύχια αρπακτικών πτηνών και συχνά δύσκολα ξεχωρίζουν από τις Σειρήνες και τις Γοργόνες. Γρήγορες σκύλες του Άδη τις κατονόμασε και ο Απολλώνιος, γιατί πρόβαλλαν ξαφνικά και ανέλπιστα μέσα από την ομίχλη του κάτω κόσμου και ρίχνονταν πάνω στους ζωντανούς. Βρίσκονταν πλάι στον Άδη και την Περσεφόνη. Ο μανδύας τους ήταν κόκκινος από τα αίματα των πολεμιστών, που έπεφταν στα πεδία των μαχών. Χτυπούσαν όμως  παντού τους  ανθρώπους,  τόσο στην στεριά  όσο και πάνω στα κύματα της θάλασσας. Έτσι ακριβώς όπως ο θάνατος μπορεί να βρει τον κάθε άνθρωπο παντού και όχι μόνον στην μάχη, συμπλέοντας με την αντίληψη ότι κάθε άνθρωπος που γεννιέται είχε την Κήρα του, που σε όλη του την ζωή τον ακολουθούσε και προσδιόριζε την στιγμή του θανάτου του. Από τον Όμηρο  γνωρίζουμε την έννοια κηροστασία. Ο ίδιος ο Ζευς έκανε κηροστασία τόσο για να βεβαιώσει το τέλος της ζωής του Έκτορα, όσο και το τέλος της ιστορίας των Τρώων.  Κατά την κηροστασία πριν από την μονομαχία Έκτορα και Αχιλλέα ο Δίας ζυγισε τις κήρες του Έκτορα και του Αχιλλέα. Και η ζυγαριά βάρυνε από την πλευρά του Έκτορα και έδειξε τον κάτω κόσμο, τον Άδη. Γιατί η κήρα ως  μοίρα του θανάτου βαραίνει τον δίσκο της ζυγαριάς αυτού που πρόκειται να πεθάνει, την κάνει να δείχνει  προς τα κάτω, δηλαδή προς τον Άδη. Όπως συμβαίνει και σήμερα, ο άνθρωπος είναι θνητός, έχει συνείδηση του θανάτου του όπως και της ζωής του  και γνωρίζει ότι το τέλος της ζωής του είναι προκαθορισμένο. Την ίδια αντίληψη είχε  ανέκαθεν. Γνώριζε πολύ καλά ότι το τέλος του βίου του δεν το καθόριζε τόσο η Άτροπος, η μοίρα που έκοβε απότομα το νήμα της ζωής του, όσο η Κήρα, η σκύλα του Άδη. Γι αυτό, όπως και σήμερα, δεν παρέλειπε ούτε τότε να εύχεται να μην την συναντήσει ποτέ.  Έτσι κατά την τρίτη ημέρα των Ανθεστηρίων, εορτή προς τιμήν του Διονύσου, γίνονταν προς τις Κήρες επικλήσεις, προσφορές και λέγονταν ευχές για την αποπομπή τους. Τα ίδια γίνονται και σήμερα, γιατί ο άνθρωπος δεν θέλει να πεθάνει, φοβάται τον θάνατο και τον ξορκίζει με χίλιους τρόπους. «Γλυκειά η ζωή κι ο θάνατος μαυρίλα», όπως λέει και ο εθνικός μας ποιητής Διονύσιος Σολωμός στους Ελεύθερους Πολιορκημένους. Ας γνωρίζουμε και ετυμολογικά την έννοια της Κηρός ή των Κηρών, όπου θα διαπιστώσουμε πόσο γεμάτη με την έννοια του ολέθρου, της καταστροφής και της φθοράς είναι η λέξη. Η κηρ, της κηρός είναι η θεά του θανάτου ή του ολέθρου. Η λέξη κηρ σημαίνει όλεθρος, θάνατος, καταστροφή. Από εκεί το ρήμα κηραίνω που θα πει  βλάπτω, καταστρέφω.   Σύνθετα ουσιαστικά σώζονται τα: κηρεσσιφόρητος και κηριτρεφής, ο τραφείς μέσα στην αθλιότητα, ο θανατηφόρος. Συγγενείς λέξεις με την ρίζα κηρ-είναι τα ρήματα κείρω και κεραϊζω που σημαίνουν κόπτω, περικόπτω, αποκόπτω, κατακόπτω, αποτέμνω, δρέπω, δενδροτομώ, ερημώνω, καταστρέφω, καταναλίσκω, καταβροχθίζω, αλλά και κουρεύω. Όλες λεξεις με αρνητική σημασία.  Παράγωγα που χρησιμοποιούμε και σήμερα είναι: κέρμα, καρπός, κορμός, κουρά,

Advertisements

3 Σχόλια

  1. ΕΥΓΕ! Υπέροχες πληροφορίες, ευχαριστώ.

    Απάντηση

    • Σας ευχαριστώ κι εγώ για τα καλά σας λόγια.

      Απάντηση

      • Το χρειαζόμουν και το ενσωμάτωσα στην ανάρτηση μου:» Η ελιά, η Θεά Αθηνά και ο Μόρος».
        Ο Μόρος ανήκει στις Κήρες, είναι παιδί της Νυχτός. Και πάλι ευχαριστώ, συγχαρητήρια για την ποιότητα των αναρτήσεων σας.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s