Η επιστροφή του Οδυσσέα

Μπορεί να γίνει σήμερα ο πολυμήχανος Οδυσσέας δάσκαλός μας; Μπορεί, αν μελετήσουμε τα έπη του Ομήρου κάτω από ένα νέο πρίσμα, από μια διαφορετική  οπτική, με βάση τις συνθήκες του σήμερα.  Είναι πολύ σημαντικό να διδαχτούμε, έστω και την τελευταία στιγμή, από το πνεύμα του Οδυσσέα. Επιβάλλεται δηλαδή να κρατήσουμε την ψυχραιμία μας, να ελέγξουμε την παρόρμηση, να έχουμε τις αισθήσεις μας και τις κεραίες μας ανοιχτές και να μην παρασυρθούμε από την οργή και το μένος που μας διακατέχει, ώστε να γίνουμε βορά στους σύγχρονους «μνηστήρες».

Όταν ο Οδυσσέας έφτασε στην Ιθάκη, ο σκοπός του ήταν  να κερδίσει πάλι τον κόσμο του, τον κόσμο που του έκλεψαν. Παρά την μεγάλη του λαχτάρα διατηρεί την ανωνυμία του και μεταμορφωμένος σε ζητιάνο από την Αθηνά, τη θεά της σοφίας, πηγαίνει στο παλάτι να ελέγξει την κατάσταση και να πάρει τις πληροφορίες που θέλει, υπομένοντας καρτερικά τις προσβολές και την χλεύη των μνηστήρων. Γιατί αυτό που τον ενδιαφέρει είναι η επίτευξη του στόχου και όχι η στείρα αντιπαράθεση.  Γι αυτό τον λόγο και είναι ο αγαπημένος της θεάς Αθηνάς, της θεάς που αντιπροσωπεύει την Νόηση του Διός, την σοφία, την στρατηγική της σκέψης και του πολέμου και διδάσκει πως όταν έχεις πόλεμο, πολεμάς, όχι στα τυφλά, αλλά με μέθοδο. Μελετάς τον εχθρό και τον πολεμάς με τα ίδια του τα όπλα. Έτσι και ο Οδυσσέας με την στρατηγική της καρτερικότητας, της υπομονής, αλλά και με ανοιχτά αυτιά και μάτια επιλέγει αυτούς που πιστεύει ότι θα τον βοηθήσουν πρώτα ανάμεσα στο υπηρετικό προσωπικό του παλατιού.  Ανάμεσα σε αυτούς αναζητά συμμάχους. Αυτοί θα του αποκαλύψουν τί πραγματικά συμβαίνει μέσα στο παλάτι και πώς αισθάνονται οι άνθρωποι του παλατιού για τον Οδυσσέα, που  έλειπε τόσα πολλά χρόνια.

Ο Οδυσσέας ξέρει να περιμένει, να μαθαίνει, να οργανώνει. Και όταν έρχεται η ώρα, στριμώχνει όλους τους μνηστήρες άοπλους σε ένα δωμάτιο. Τότε αποκαλύπτεται μπροστά τους πάνοπλος, γιατί τότε είναι η κατάλληλη στιγμή να εκφράσει την οργή του. Και δεν δείχνει οίκτο, γιατί παλεύει για το βιος του,  τον κόσμο του, αλλά παλεύει και για το μέλλον της γενιάς του και την επιβίωσή της.  Όλα αυτά  που δημιούργησε με τον δικό του ιδρώτα, είναι η πατρίδα του που οι μνηστήρες καταχράστηκαν και καπηλεύτηκαν ποδοπατώντας  την φιλοξενία που τους πρόσφερε ο οίκος του τιμώντας τον Ξένιο Δία.

Ας δούμε με ποιους έχει να παλέψει ο Οδυσσέας. Τα ονόματα των αντιπάλων του είναι πολύ καθοριστικά. Ο Όμηρος (λαϊκός ποιητής) διάλεξε με πολύ προσοχή τα ονόματα των αδηφάγων μνηστήρων της περιουσίας του Οδυσσέα.

Ο ισχυρότερος αντίπαλός του είναι ο Αντίνοος (αντί και νους). Αντίνοος είναι αυτός που δρα αντίθετα με τον ορθό λόγο, τον οποίο κατευθύνει ο νους, η νόηση.

Αντινόηση, αντίθετα από κάθε λογική και ορθοφροσύνη, είναι αυτό που μας κάνουν τώρα, είναι ο τρόπος με τον οποίο θολώνουν τις καταστάσεις και την πραγματικότητα μέσω της παραπληροφόρησης, ώστε να μην σκεπτόμαστε καθαρά και να μας ελέγχουν. Είναι ο μεγαλύτερος κίνδυνος για την καθυπόταξη και δουλεία του ανθρώπου.

Ο επόμενος είναι ο Ευρύμαχος, (ευρύς και μάχη). Αυτός που χρησιμοποιεί στην μάχη κάθε μέσον, θεμιτό ή αθέμιτο, μάχεται με εύρος. Είναι  ο δεινός και αδίστακτος μαχητής.

Ο Αμφίνομος, (αμφί και νόμος).  Εκπροσωπεί αυτόν που διαστρεβλώνει τον νόμο και την τάξη των πραγμάτων και παρουσιάζει την κατάσταση  άλλοτε έτσι και άλλοτε αλλιώς. Είναι επικίνδυνος αντίπαλος, γιατί δεν έχει σταθερή θέση, έστω και ως εχθρός.

Ο Αγέλαος, (άγω και λαός). Αυτός που άγει και φέρει τον λαό και με την βοήθεια του Αντίνοου τον μετατρέπει σε κατευθυνόμενη αγέλη.

Κανένα όνομα στα Ομηρικά έπη δεν είναι δοσμένο στην τύχη, το επισημάναμε ήδη.  Τα ονόματα των ομηρικών επών κρύβουν βαθύτατα νοήματα και στο χέρι μας είναι να τα αποκρυπτογραφήσουμε και να διδαχτούμε, ή καλύτερα να συνετιστούμε. Οι πρόγονοί μας μάς μιλούν, οι πρόγονοί μας μάς λένε τί πρέπει να κάνουμε, μάς λένε πώς να πολεμήσουμε,  μάς λένε πώς να αποτινάξουμε τον ζυγό. Αρκεί να τους ακούσουμε, να τους αφουγκραστούμε.

Στόχος της πρώτης φονικής βολής του Οδυσσέα είναι ο Αντίνοος. Αυτός είναι που πρέπει  να πεθάνει πρώτος. Και τον σκοτώνει ρίχνοντας του το βέλος στον λαιμό, το όργανο της ομιλίας, δηλαδή της επικοινωνίας που την χρησιμοποιεί ενάντια στην νόηση των ανθρώπων.

Στην τρέχουσα πραγματικότητά μας αυτό είναι το πρώτο που οφείλουμε να πράξουμε. Να μείνουμε μακριά από την προπαγάνδα των ΜΜΕ. Τα μέσα μαζικής (πόσο ταπεινωτική για τον λαό αυτή η λέξη, μαζικός, μάζα, κρεατόμαζα) ενημέρωσης ξέρουμε από ποιους ελέγχονται και ποιους εξυπηρετούν.  Κλείνουμε λοιπόν την τηλεόραση.

Αντίνοος, Αγέλαος, Αμφίνομος, Ευρύμαχος είναι οι εχθροί. Σύνεση, περίσκεψη, σοβαρότητα, υπευθυνότητα, μελέτη, οργάνωση πρέπει να είναι τα όπλα μας. Και πρώτο όπλο στην μάχη να είναι η ένωση και η ομόνοια, το όλοι μαζί. Γιατί όλοι μαζί μπορούμε.

ΥΓ.  Το άρθρο μου το έστειλαν στο ηλεκτρονικό μου ταχυδρομείο. Ο αποστολέας φίλος, ο δημιουργός  άγνωστος.  Το βρήκα όμως  ως φιλόλογος πολύ ενδιαφέρον και συνάμα διαφωτιστικό για τις ημέρες μας. Χωρίς να αλλάξω τον πυρήνα του, έκανα κάποιες προσθαφαιρέσεις, που θεώρησα απαραίτητες, και το δημοσιεύω. Αξίζει να το διαβάσουμε προς γνώσιν και συμμόρφωσιν.

Advertisements

3 Σχόλια

  1. Αγαπητή μου Χρύσα
    «Το ανωτέρω κείμενο που κυκλοφόρησε στο διαδίκτυο είναι αποσπάσματα από την ομιλία μου που πραγματοποιήθηκε στην Θεσσαλονίκη στις 11 Μαρτίου του 2012 στις 10 το πρωί στο Αρχαιολογικό Μουσείο κατά την επίσκεψη του αγήματος του Άρεξ Άναξ του οποίου είμαι μέλος. Ήταν μια εισαγωγή στα Ομηρικά Έπη , την σύγχρονη ερμηνεία τους και πρόσκληση για την ανάδειξη τους στην πόλη.
    Παρόντες ήταν πολλοί » ομηρικοί πολεμιστές και διάφοροι ομηρικοί χαρακτήρες »
    Με μια μικρή έρευνα στο διαδίκτυο θα βρείς και τα υπόλοιπα στοιχεία και ολόκληρ το έργο που αναφέρεται σε αυτό το θέμα.
    Σε ασπάζομαι Αστραία
    http://astrealeonidou.blogspot.gr/2013/06/blog-post_8.html

    Απάντηση

    • Posted by chryssablog on Μαΐου 14, 2014 at 9:56 μμ

      Χαίρομαι που γνωρίζω την πνευματική μητέρα του άρθρου. Το βρήκα τρομερά ενδιαφέρον. Και πάλι συγχαρητήρια. Πολύ θα ήθελα να το διαβάσω ολόκληρο και κάποια στιγμή θα γίνει κι αυτό. Ενημερωτικά σου λέω ότι έχω ασχοληθεί με τα έπη, αλλά από την πλευρά των δούλων και δημοσίευσα το βιβλίο: Δούλοι και δουλεία στον Όμηρο, εκδ. Ατραπός, 2007.

      Απάντηση

  2. Θα το μελετήσω διεξοδικά, Με ενδιαφέρει πολύ όλη η θεματολογία σου
    αγαπητή μου Χρύσα
    και χαίρομαι που γνωριστήκαμε
    με αφορμή τα ΟΜΗΡΙΚΑ και μπορούμε να ανταλλάξουμε απόψεις για αυτά.

    Ολόκληρη η ομιλία είναι εδώ
    Χορεύοντας με τους Μύθους
    http://astrealeonidou.blogspot.gr/2013/06/blog-post_9412.html

    και ένα μικρό ιστορικό
    της «οδυσσειακής διαδρομής»
    καταγραφής του άρθρου εδώ

    Μηνύματα Οδυσσείας
    http://astreaastreaa.wordpress.com/2014/05/15/%CE%BC%CE%B7%CE%BD%CF%8D%CE%BC%CE%B1%CF%84%CE%B1-%CE%BF%CE%B4%CF%85%CF%83%CF%83%CE%B5%CE%AF%CE%B1%CF%82/
    Σε ευχαριστώ για την φιλοξενία
    Αστραία

    Απάντηση

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s