Ο Ποιητής

Ο ποιητής πατάει στη γη,

μα ατενίζει τον ουρανό.

Αγκαλιάζει τον κόσμο,

αλλά βαδίζει μονάχος.

Το χέρι του γράφει,

μα η ψυχή του πλανιέται.

Γονατίζει στα χορτάρια,

αλλά υψώνεται στ΄άστρα.

Περπατάει στο φως,

μα ανασκαλεύει τα σκοτάδια.

Στοχάζεται γαλήνιος,

αλλά επαναστατεί με την πένα.

Πλάθει τις λέξεις,

μα γκρεμίζει τα σύνορα.

Συμβιβάζει τις έννοιες,

αλλά δεν παραδίνεται.

Δεσμεύει τα όνειρα,

μα δεν φυλακίζεται.

Το ποίημα έγραψε η Ανδρονίκη Παπαδημητρίου, αλλά δεν το έχει δημοσιεύσει ακόμη. Με την άδειά της θα το επεξεργαστώ, γιατί το βρίσκω εξαιρετικά ενδιαφέρον στις αντιθέσεις του, τις οποίες θα επισημάνω ευθύς αμέσως. Πρώτα όμως να θέσουμε την κεντρική του ιδέα. Ο ποιητής και το ταξίδι του σε έναν κόσμο αντιθέσεων, μεταξύ σφύρας και άκμονος δημιουργεί και με τη δράση του καταθέτει την ψυχή του στον κόσμο, στο σύμπαν.

Γη και Ουρανός. Η ποίηση και κατ’ επέκταση η δημιουργία γίνεται η γέφυρα που ενώνει το θνητό δημιουργό ποιητή (γη) με την αθανασία (ουρανός).

Οι πολλοί και ο ένας. Το έργο του δημιουργού πηγάζει από την ευαισθησία του ενός και προσφέρεται απλόχερα σε όλους. Έτσι η μοναξιά του γίνεται βρυσομάνα,  από την οποία όλοι θα πιουν και θα  ξεδιψάσουν, αφού σκύψουν μπροστά της σαν σε άγιο εικόνισμα.

Γράφει και πλανιέται. Η εικόνα εξελίσσεται ολοκάθαρη. Ο ποιητής καθιστός γράφει. Αλλά τα δάχτυλά του πετούν και η φαντασία του καλπάζει, τρέχει, ψάχνει τρόπους να συνθέσει σε ζωγραφιά τις λέξεις, που χυμούν από μέσα του ζητώντας να βγουν στο φως.

 Χορτάρια και άστρα. Ο συνειρμός μας φέρνει πίσω στην αρχική αντίθεση του ποιήματος, στη γη και τον ουρανό. Στη γη είναι τα χορτάρια, στον ουρανό τα αστέρια, που λάμπουν, όπως μέσα του λάμπουν οι απλές λέξεις, που ζητούν να γίνουν ποίηση.  Άρα ο ποιητής έχει τα πόδια του στη γη, τη φαντασία του στον ουρανό.

Φως και σκοτάδια. Όταν ο δημιουργός δημιουργεί, με το έργο του συνομιλεί με τους ανθρώπους σε μια προσπάθεια να τους βγάλει από το σπήλαιο της αμάθειας, της άγνοιας και να τους φέρει στο φως, επιθυμώντας και επιδιώκοντας εκών άκων. Όχι μόνο ο ίδιος να λουστεί με το φως της δημιουργίας, αλλά και οι αποδέκτες του έργου του να γευτούν μαζί του τον ήλιο. Και ήλιος σημαίνει ζωή,  σημαίνει γνώση, ελπίδα, ύπαρξη μακριά από τα σκοτάδια της άγνοιας.

Στοχάζεται και επαναστατεί. Η δημιουργία είναι επανάσταση και ο δημιουργός επαναστάτης. Και όταν μάλιστα με το έργο του ο ποιητής διεγείρει συνειδήσεις, γίνεται ο ίδιος αρχηγός και ποδηγέτης της γενιάς του.

Λέξεις και σύνορα. Οι λέξεις, οι γλωσσικές διάλεκτοι, οι γλώσσες γενικά χωρίζουν τους ανθρώπους, ορθώνουν σύνορα πολλές φορές αδιαπέραστα και τους μεταβάλλουν σε ξένους, άγνωστους, ανύπαρκτους τον ένα για τον άλλον. Ο ποιητής, ο δημιουργός με το έργο του ενώνει τους ανθρώπους, τους φέρνει πιο κοντά, γκρεμίζει όχι μόνο τα σύνορα της γης, αλλά και της ψυχής και του πνεύματος.

Συμβιβάζει και δεν παραδίνεται. Μεταφορικά, με την πένα και το ταλέντο του κάνει τις έννοιες να συμπλέουν, να συνεργάζονται για να δώσουν ένα ολοκληρωμένο νόημα, η μήνυμα. Ο ίδιος όμως δεν κάνει συμβιβασμούς με τα δημιουργήματά του, με τις σκέψεις, τις ιδέες του, με ό,τι τέλος πάντων κινεί την ψυχή του και επιθυμεί να το ανακοινώσει χωρίς φόβο και χωρίς πάθος.

Δεσμεύει και δεν φυλακίζεται. Εδώ βρίσκεται η μεγάλη αντίθεση. Τιθασεύει τα εργαλεία δημιουργίας του, προκειμένου να εκφράσει αυτό που κινεί την ψυχή του  όσο καλύτερα μπορεί, ο ίδιος όμως μέσα από το έργο και τη δράση του απολαμβάνει την απόλυτη ελευθερία, γιατί δημιουργία είναι ελευθερία.

Εν κατακλείδι, ο δημιουργός είναι ο άνθρωπος που μπορεί να περιπατεί στην άκρη του γκρεμού, ενώ ατενίζει πίσω του άτρομα το ρέμα, αλλά τελικά καταφέρνει με το έργο του να γεφυρώνει τα δύσκολα να συμπορευτούν, γιατί αυτός έχει το χάρισμα να το κάνει.

Τέλος, πρέπει να επισημάνω εδώ ότι όλοι οι άνθρωποι έχουμε μια σταγόνα δημιουργίας μέσα μας, έχει φροντίσει γι αυτό ο μεγαλοδύναμος. Εκείνο που πρέπει να κάνουμε οι άνθρωποι:  ως γονείς να βοηθήσουμε τα παιδιά μας να το βρουν μέσα τους, αφού πρώτοι εμείς το το έχουμε διαγνώσει, έχουμε δηλαδή αντιληφθεί πολύ καλά και αντικειμενικά τα χαρίσματα τους. Ως δάσκαλοι ακριβώς το ίδιο, να βλέπουμε τους μαθητές μας σας μικρούς δημιουργούς και να επαινούμε άφοβα και τα πιο μικρά δείγματα δημιουργικότητας, τα οποία πάντοτε μπορούν να αποκαλύψουν στην τάξη την ώρα της μαθησιακής διαδικασίας. Τέλος, ως φίλοι και συγγενείς προς όλους τους  νέους του κύκλου μας άμεσου και έμμεσου να μη διστάζουμε να τους καλλιεργούμε το θάρρος, την αυτοπεποίθηση, την αυτογνωσία, την τόλμη, έστω και αν ακόμη δεν έχουν δώσει δείγματα σημαντικά δράσης και δημιουργικότητας. Δεν θα τους κοροϊδέψουμε, αν τους βεβαιώσουμε ότι μπορούν, αρκεί να ψάξουν βαθιά μέσα τους, μπορούν να κάνουν πράξη τα όνειρά τους, ότι αξίζει να κυνηγήσουν τα όνειρά τους και να τα πραγματοποιήσουν.

Προϋπόθεση απαραίτητη: ως γονείς, ως δάσκαλοι, ως φίλοι και συγγενείς, ως άνθρωποι τους έχουμε διδάξει με λόγια και έργα τα υψηλά ιδανικά, που καταξιώνουν τον  άνθρωπο. Διότι δημιουργικότητα χωρίς αρετή είναι κόλαση και δεν μας χρειάζεται. «Πάσα γαρ επιστήμη χωριζομένη αρετής πανουργία ου σοφία φαίνεται».

Το γνωρίζω πολύ καλά πως ξεγλίστρησα από το θέμα. Υπάρχουν όμως κάποια πράγματα, αιώνιες αξίες, που δεν πρέπει να τα παραβλέπουμε ποτέ.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s